Katalogga qaytish
Oziq-ovqat kimyosi
Dekstroza monogidrat
Formula:
C₆H₁₂O₆·H₂O
GOST/CAS:
CAS 5996-10-1 (ГОСТ 33932-2016)
Dextroza monogidrat (yuqori darajada tozalangan tabiiy monosaxarid, D-glyukoza) — oziq-ovqat sanoatida mahsulotlarning shirinligi, teksturasi va energetik qiymatini tartibga soluvchi asosiy komponent hisoblanadi. Mahsulot suvda juda yaxshi eriydigan, yoqimli shirin taʼmga ega oq rangli kristall kukun shaklidadir. Yuqori biofaolligi, muzlash haroratini pasaytirish va Mayyar reaksiyasida (ishtahani ochuvchi tilla rang qobiq hosil qilish) qatnashish xususiyati tufayli dextroza qandolatchilik, non-bulochka, goʻsht mahsulotlari ishlab chiqarishda, shuningdek, ichimliklar va sport oziq-ovqatlari tayyorlashda ajralmas xomashyo hisoblanadi.
Qo'llanish sohalari
Qandolatchilik va non-bulochka sanoati: Konfetlar, nachinkalar, praline, biskvit va non mahsulotlari ishlab chiqarishda qoʻllaniladi. Mahsulotlarning qotib qolishini sekinlashtiradi, yumshoqligini saqlaydi, xamirning gʻovakligini yaxshilaydi va pishirishda chiroyli tilla rang qobiq beradi.
Ichimliklar va sharbatlar ishlab chiqarish: Kam alkogolli, pivo, alkogolsiz va sharbatli ichimliklarda shirinlik beruvchi hamda bijgʻituvchi shakar manbai sifatida ishlatiladi. Meva-rezavor komponentlarining tabiiy taʼmi va xushboʻyligini mayinlik bilan ochib beradi.
Sut mahsulotlari va muzqaymoq sanoati: Muzlatilgan desertlar, muzqaymoq va yogurtlar retsepturasiga kiritiladi. Shirinlik darajasini boshqaradi (saxaroza shirinligining taxminan 70% ini tashkil qiladi), muz kristallari hosil boʻlishining oldini oladi va tayyor mahsulotning kremsimon tuzilishini yaxshilaydi.
Sport va bolalar oziq-ovqatlari, goʻsht sanoati: Maxsus parhezbop va sport ozuqalarida tezkor energiya manbai boʻlib xizmat qiladi. Goʻsht ishlab chiqarishda (kolbasa va delikateslar) rangni barqarorlashtirish, taʼmni yaxshilash va start kulturalari uchun ozuqa muhiti sifatida qoʻllaniladi.
Afzalliklari
Tez soʻrilish va sof shirinlik: Hech qanday begona taʼmlarsiz mutlaqo toza shirin taʼmga ega. Organizm tomonidan tez fursatda oʻzlashtirilib, qisqa vaqtda energiya oqimini taʼminlaydi, bu esa uni funksional oziq-ovqatlar uchun ideal komponentga aylantiradi.
Tekstura yaratish va kristallanishga qarshi xususiyat: Namlikni samarali bogʻlaydi, siroplar, pomadka va karamellarda shakarning qotib qolishini (saxaroza kristallanishini) oldini oladi, tayyor mahsulotning yangiligini va jozibali koʻrinishini uzoq muddat saqlaydi.
Muzlash haroratini pasaytirish: Muzqaymoq va desertlar ishlab chiqarishda mahsulot konsistensiyasini nazorat qilish imkonini beradi — uni past haroratlarda ham yanada mayin, kremsimon va yumshoq qiladi.
Tabiiylik va xavfsizlik: Mahsulot kraxmalni (makkajoʻxori yoki bugʻdoy) fermentativ gidroliz qilish orqali olinadi. Toʻliq biologik parchalanuvchan, gipoallergen va oziq-ovqat sanoatining barcha tarmoqlarida foydalanish uchun mutlaqo xavfsizdir.
Saqlash va tashish
- Toza, quruq, salqin va yaxshi shamollatiladigan, issiqlik manbalari va yod hidlardan uzoq boʻlgan omborxonalarda, havoning nisbiy namligi 75% dan yuqori boʻlmagan sharoitda saqlansin.
- Tavsiya etilgan saqlash harorati: +5°C dan +25°C gacha.
- Quyosh nurlarining toʻgʻridan-toʻgʻri tushishidan va namlikdan saqlansin, chunki mahsulot gigroskopik boʻlib, qadoq zichligi buzilganda boʻlaklanib (tosh boʻlib) qolishga moyil.
- Oziq-ovqat yuklarini tashish qoidalariga rioya qilgan holda, barcha turdagi yopiq transport vositalarida tashish mumkin. Mahsulot xavfli yuklar sinfiga kirmaydi. Saqlash muddati — ishlab chiqarilgan sanadan boshlab 2 yil.
Texnik xususiyatlar
Tashqi koʻrinishi
Oq kristall kukun, shirin taʼmli, begona hidlarsiz
Molekulyar massasi
198,17 g/mol
Asosiy moddaning massa ulushi
≥ 99.5%
Namlikning massa ulushi
7,5 – 9,5%
Solishtirma aylanishi
+52,5° dan +53,3° gacha
Suvda eruvchanligi (25°C da)
~470 g/l
Yetkazib berish va qadoqlash
- Mahsulotning sochiluvchanligini mukammal saqlash uchun 25 kg lik ichki polietilen qoʻshimchali koʻp qatlamli qogʻoz yoki polipropilen qoplarda.
- Yirik ulgurji partiyalar uchun yuklarni mustahkam saqlovchi termoustivor (stretch) plyonka bilan oʻralgan palletlarda yetkazib beriladi.